Czy Polska stoi u progu konstytucyjnego wstrząsu? W programie Fakty po Faktach profesor Andrzej Zoll – były prezes Trybunału Konstytucyjnego i przewodniczący PKW – przedstawił scenariusz, który może całkowicie zmienić bieg wydarzeń politycznych w kraju.
👉 Zdaniem profesora, jeśli Zgromadzenie Narodowe nie podejmie uchwały w sprawie ważności wyborów prezydenckich, a kadencja Andrzeja Dudy wygaśnie 6 sierpnia, to zgodnie z Konstytucją funkcję prezydenta tymczasowo przejmie marszałek Sejmu – Szymon Hołownia.
⚖️ Sąd Najwyższy pod lupą, 56 tysięcy protestów wyborczych
Do Sądu Najwyższego wpłynęło już około 56 tysięcy protestów związanych z nieprawidłowościami podczas ostatnich wyborów. Izba Kontroli Nadzwyczajnej rozpatrzyła jedynie trzy z nich, uznając, że nie miały wpływu na wynik wyborów – co prof. Zoll nazwał „orzekaniem na zapas”.
„Nie chodzi o pojedyncze błędy, tylko o całościową ocenę wpływu. A tej oceny po prostu nie ma” – skomentował.
🚫 „To nie jest sąd” – krytyka Izby Kontroli
Profesor Zoll przypomniał, że Izba Kontroli Nadzwyczajnej nie jest uznawana za legalną ani przez trybunały międzynarodowe, ani przez sam polski Sąd Najwyższy. Tworzą ją bowiem neosędziowie powołani przez upolitycznioną KRS.
„To nie jest sąd w rozumieniu prawa europejskiego ani Konstytucji RP” – podkreślił.
🛑 „Jeśli Zgromadzenie Narodowe się wstrzyma, Hołownia przejmuje urząd”
Zoll zaznaczył, że Sejm i Senat uchwaliły wcześniej tzw. ustawę incydentalną, mającą zapewnić niezależność orzekania o ważności wyborów, ale została ona zawetowana przez prezydenta Dudę.
Jeśli parlament przyjmie ją ponownie, a Duda znów ją zawetuje, wówczas Zgromadzenie Narodowe może zawiesić postępowanie, a mandat Dudy się zakończy.
„Wtedy marszałek Hołownia przejmuje obowiązki prezydenta. Może podpisać ustawę incydentalną i inne ustawy reformujące wymiar sprawiedliwości” – ocenił Zoll.
📉 Unia może znowu zablokować środki
Profesor ostrzegł, że brak reform może doprowadzić do ponownego uruchomienia procedur unijnych, zablokowania funduszy i utraty wiarygodności:
„Nie możemy mówić o zagrożeniu – to się po prostu stanie, jeśli nie nastąpi żadna zmiana.”
🧩 „To nie zamach stanu, to konstytucyjna reakcja”
Zoll odrzucił sugestie o destabilizacji państwa:
„To nie zamach stanu, to wyjście z kryzysu konstytucyjnego wywołanego przez rządy PiS. Konstytucja została złamana i trzeba ją naprawić.”
🔍 Każdy protest powinien zostać sprawdzony
Zoll podkreślił również, że każdy z protestów wyborczych powinien zostać osobno rozpatrzony przez sąd.
„Jeśli wiele z nich się powiela – to sąd musi to sam stwierdzić. Inaczej naruszamy zaufanie do procesu wyborczego.”
W skrócie:
- Kadencja Andrzeja Dudy kończy się 6 sierpnia.
- Brak decyzji Zgromadzenia Narodowego może oznaczać przejęcie urzędu przez Hołownię.
- Sąd Najwyższy bada protesty, ale kontrowersje budzi skład orzekający.
- Reforma wymiaru sprawiedliwości pozostaje kluczowa dla przyszłości Polski w UE.